Mazerete Bağlı Yer Değiştirme 2026: İl İçi ve İller Arası Rehber

Son güncelleme: 6 Ekim 2026. Bilgiler 2026 yaz dönemi MEB duyurularına dayanır, yeni dönemde şartlar değişebilir.

Kısa cevap: Kadrolu öğretmenler aile birliği (eş durumu), sağlık, can güvenliği, engellilik ve diğer nedenler olmak üzere beş mazeretten biriyle yer değiştirme isteyebilir. Başvurular yılda belirli dönemlerde, MEB duyurusuyla alınır ve elektronik ortamda iki aşamalı yapılır. Atamalar hizmet puanı üstünlüğüne göre yapılır. Yer değiştirme isteğiniz il içinde (ilçe grupları arasında) ya da iller arası olabilir, kurallar ikisinde de büyük ölçüde benzer ama bazı farklar vardır.

İçindekiler

1. Mazeret türleri ve belgeleri
2. Ne zaman başvurulur? 2026 takvimi
3. İl içi ve iller arası farklar
4. Sağlık mazeretinde dikkat edilecekler
5. Engellilik mazereti
6. Can güvenliği mazereti
7. Diğer nedenler
8. Başvuru adım adım nasıl yapılır?
9. Atanamazsanız ne olur?
10. Sık sorulan sorular
11. Kaynaklar

Mazeret türleri ve belgeleri

Mazerete bağlı yer değiştirme, 9 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 29. maddesine ve her dönemin MEB duyurusuna dayanır.

Mazeret	Temel şart	Başlıca belgeler
Aile birliği (eş durumu)	Eşinizin duyuruda sayılan gruplardan birinde çalışması	Eşin görev yeri belgesi veya atama kararı. Özel sektörde 360 gün sigortalılık ve işyeri belgesi. Ayrıntı için eş durumu sayfamıza bakın.
Sağlık	Kendinizin, eşinizin, çocuğunuzun, anne-babanızın ya da vasisi olduğunuz kardeşinizin hastalığının görev yerinde tedavi edilememesi	Elektronik sağlık kurulu raporu, “tedavi yapılamıyor” belgesi, nüfus kayıt örneği
Engellilik	Kendinizin en az %40 engelli olması ya da eşinizin, çocuğunuzun, annenizin veya babanızın ağır engelli (tam bağımlı) olması	Engelli sağlık kurulu raporu, nüfus kayıt örneği
Can güvenliği	Görev yerinde kalmanın can güvenliğinizi tehdit etmesi	6284 sayılı Kanun kapsamında mahkeme kararı ya da idari makam olur belgesi
Diğer nedenler	Eş veya çocuk vefatı, eşin emekliliği (yalnızca iller arası), terör mağduru yakınları	İlgili belge ve nüfus kayıt örneği

Mazeretiniz sağlık ya da can güvenliği ise yarıyıl ve yaz tatilleri dışında da, yer değiştirme takvimine bağlı olmaksızın, yalnızca öğretmen ihtiyacı bulunan okullara yer değiştirme isteyebilirsiniz.

Ne zaman başvurulur? 2026 takvimi

Aile birliği, sağlık, can güvenliği ve engellilik mazeretlerine bağlı yer değiştirmeler yarıyıl ve yaz tatillerinde yapılır. 2026’da şu dönemler yaşandı:

Dönem	İl içi (ilçe grupları arası)	İller arası
Ocak 2026 (yarıyıl)	Atama 23 Ocak	1. aşama 14-19 Ocak, 2. aşama 27-29 Ocak, atama 30 Ocak
Temmuz-Ağustos 2026 (yaz)	Ön başvuru 13-31 Temmuz, tercih 3-4 Ağustos, atama 5 Ağustos, tebligat 6 Ağustos	Ön başvuru 13-31 Temmuz (uzatıldı), tercih 4-7 Ağustos, atama 11 Ağustos
Eylül 2026 (2026-2)	Duyuru görülmedi	Ön başvuru 9-14 Eylül, tercih 16-17 Eylül, atama ve ilişik kesme 18 Eylül
2027 yarıyıl	Duyuru yok	Duyuru yok. MEB’in Eylül 2026 duyurusu bu dönemden söz ediyor

Eylül 2026 (2026-2) dönemi (iller arası, MEB Personel Genel Müdürlüğü, Duyuru No: 1240260918): Şartlar yaz dönemi duyurusuyla büyük ölçüde aynıdır. Farklar şunlardır:

• 21 Eylül 2026’da 65 yaşını dolduracak öğretmenler başvuramadı.
• Hizmet puanının hesabında tercih başvurusunun son günü olan 17 Eylül 2026, hizmet süresinde 30 Eylül 2026 esas alındı.
• Doğrudan öğretmen kadrolarına atananlarda atandıkları yerde 30 Eylül 2026 itibarıyla bir yıllık çalışma aranır.
• Başvuramayanlar: 2026 alan değişikliği duyurusuyla alan değiştirenler, 2026 yaz tatili mazeret duyurusu kapsamında tercihleri doğrultusunda atananlar (atamasını iptal ettirmiş olsa dahi) ve Mayıs 2026 iller arası isteğe bağlı duyurusuyla atanıp, atamadan sonra ortaya çıkan mazeretler hariç, ayrıldıkları ile atanmak isteyenler.
• Belge tarihi şartları yaz dönemiyle aynı kaldı: aile birliği ve sağlık belgeleri 1 Haziran 2026’dan, nüfus kayıt örnekleri 1 Temmuz 2026’dan sonra alınmış olmalıydı.
• Ataması gerçekleşmeyenler için Bakanlık çalışması 18 Eylül 2026’dan sonra yapılacaktı. Bunun için başvuru formundaki ilgili beyanın işaretlenmesi gerekiyordu.

İl içi ve iller arası farklar

Konu	İl içi	İller arası
Eşin çalıştığı yer	Talep edilen ilçe	Talep edilen il
Özel sektör eş: 360 gün sigortalılık	Talep edilen ilçede	Talep edilen ilde
Sağlık: “tedavi yapılamıyor” belgesi	İlçe sağlık müdürlüğünden	İl sağlık müdürlüğünden
Can güvenliği belgesi	Kaymakamlık Olur’u	Valilik Olur’u
“Eşi emekli olanlar” mazereti	Duyuruda yok	Var (emeklilikten itibaren 1 yıl içinde eşin ikamet ettiği il)
Hizmet puanı hesap tarihi (2026 yaz)	29 Temmuz 2026	7 Ağustos 2026
Atanamayanlar için Bakanlık çalışması (aile birliği)	Yok	Var, form beyanı işaretlenirse
Can güvenliği, atanamayanlar	İl millî eğitim müdürlüğü yeniden değerlendirir	Hizmet bölgesinde atama yapılır

Ortak noktalar: iki aşamalı başvuru, hizmet puanı üstünlüğü, 65 yaş sınırı (1 Eylül 2026’da 65 yaşını dolduracaklar başvuramadı), eşitlikte aynı sıra.

Sağlık mazeretinde dikkat edilecekler

• Rapor: 19 Mayıs 2026 tarihli ve 33258 sayılı Resmî Gazete’deki Sağlık Raporları Yönetmeliği’ne göre elektronik ortamda, yer değişikliği amacıyla düzenlenmiş ve Sağlık Bakanlığı e-Rapor Doğrulama Sistemi’nden doğrulanabilen sağlık kurulu raporu gerekir.
• Son rapor geçerlidir: Son düzenlenen rapor, önceki raporu geçersiz kılar. Başvuruda en son alınan rapor kullanılmalı.
• Raporun “Karar” bölümü: Hastalığın gerektirdiği uygun iklim ve çalışma koşulları, ihtiyaç duyulan uzmanlık dalları, tedavinin yürütüleceği sağlık tesisinin nitelikleri ve sürekli bakıma ihtiyaç olup olmadığı belirtilmeli.
• Eski raporlar: Hekimlerce aksi belirtilmemişse, 19 Mayıs 2026’dan önce elektronik ortamda düzenlenmiş ve son iki yıl içinde alınmış raporlar da geçerli sayılır.
• “Tedavi yapılamıyor” belgesi: Raporun karar bölümündeki hastalığın görev yerinde tedavi edilemediğine dair, iller arası için il, il içi için ilçe sağlık müdürlüğünden alınan belge gerekir. Duyurunun ekinde dilekçe örneği vardır.
• Önemli bir sınır: Sağlık Raporları Yönetmeliği’nin 30. maddesinin 4. fıkrasına göre, sürekli takibin gerekmediği, belirli sürelerde kontrol muayenesiyle hastalığın takibinin sağlandığı hâllerde, tedavinin o il sınırları içinde yapılamadığına karar verilemez.
• Belge tarihleri (2026 yaz): “Tedavi yapılamıyor” belgesi 1 Haziran 2026’dan, nüfus kayıt örnekleri 1 Temmuz 2026’dan sonra alınmış olmalıydı.
• Kontrol: Raporlar, okul müdürlüğünce e-Rapor Doğrulama Sistemi’nden kontrol edilir.

Engellilik mazereti

• Kendinizin en az yüzde 40 engelli olduğunu ya da eşinizin, bakmakla yükümlü olduğunuz çocuğunuzun, annenizin veya babanızın ağır engelli (tam bağımlı) olduğunu sağlık kurulu raporuyla belgelemeniz gerekir.
• 18 yaşından küçük çocuklar için ÇÖZGER raporunda “Çok ileri düzeyde ÖGV”, “Belirgin ÖGV” ya da “Özel koşul gereksinimi var (ÖKGV)” ibaresi aranır. Erişkinler için engelli sağlık kurulu raporunda “Tam bağımlı engelli birey” ibaresi aranır.
• Anne ya da babanın ağır engelliliğine dayanıyorsanız, rapor sahibinin Adres Kayıt Sisteminde kayıtlı olduğu il (iller arası) ya da ilçedeki (il içi) okullara başvurabilirsiniz.
• Kendi engelliliğiniz için başvuracaksanız MEBBİS kayıtlarında engel durumunuza dair bilgi bulunmalıdır.
• Engelli raporları da e-Rapor Doğrulama Sistemi’nden doğrulanır. 20.02.2020’den sonra alınıp doğrulanamayan raporlar kabul edilmez.

Can güvenliği mazereti

• Kendinizin, eşinizin ya da bakmakla yükümlü olduğunuz çocuğunuzun görev yerinde kalmasının can güvenliğini tehdit altında bırakacağına dair 6284 sayılı Kanun kapsamında mahkeme kararı ya da idari makam olur belgesi gerekir. İller arası başvuruda Valilik Olur’u, il içi başvuruda Kaymakamlık Olur’u aranır.
• Can güvenliği mazeretiyle başvurup atanamayanlar için il içinde il millî eğitim müdürlüğü durumu yeniden değerlendirir. İller arası başvuruda ise önce görev yaptığı ilin hizmet bölgesinde, ihtiyaç yoksa diğer bölgelerdeki bir ilde öğretmen ihtiyacı bulunan okula atama yapılır.

Diğer nedenler

• Eşi veya çocuğu ölenler: Ölüm tarihinden itibaren 1 yıl içinde yer değiştirme isteyebilir.
• Eşi emekli olanlar: Eşin emekliye ayrılış tarihinden itibaren 1 yıl içinde eşin ikamet ettiği ile iller arası yer değiştirme isteyebilir. İl içi duyuruda bu mazeret yoktur.
• Terör mağduru yakınları: Terör eylemleri nedeniyle şehit olan ya da çalışamayacak derecede malul olan kamu görevlileri ile er ve erbaşların kadrolu öğretmen olan eş, çocuk, anne, baba ve kardeşleri, durumu belgelendirmek kaydıyla başkaca şart aranmaksızın yer değiştirme isteyebilir. Talepler, kadro imkânları da dikkate alınarak öncelikle yerine getirilir.

Başvuru adım adım nasıl yapılır?

1. Özlük bilgilerinizi kontrol edin. MEBBİS e-Personel (Özlük) modülünde hizmet süreniz ve puanınız doğru mu bakın. Başvuru sonrası puana etki eden değişiklikler sisteme yansımaz.
2. Belgelerinizi hazırlayın. Mazeretinize uygun belgeleri, duyurudaki tarih şartlarına dikkat ederek alın.
3. Ön başvuruyu yapın. MEBBİS veya personel.meb.gov.tr’deki Elektronik Başvuru Formu’nu doldurun, mazeretinizi ve atanmak istediğiniz il ya da ilçeyi seçin. Ön başvuru yapmayan, tercih aşamasına geçemez.
4. Belgeleri okul müdürlüğüne teslim edin. Okul müdürlüğü belgeleri okunaklı şekilde sisteme yükler. Başvuru önce okul, sonra ilçe, sonra il millî eğitim müdürlüğünce onaylanır.
5. Onay durumunu takip edin. Reddedilirse gerekçesini sistemden görün. Son günlerde yapılan başvurularda eksik belge sebebiyle ret olursa yeniden başvuru imkânı kalmayabilir.
6. Tercih yapın. Onaylanan başvurular, ikinci aşamada boş norm kadrosu bulunan okullar arasından tercih yapar.
7. Sonuçları takip edin. Sonuçlar personel.meb.gov.tr’de yayımlanır, ardından tebligat ve ilişik kesme yapılır.

Atanamazsanız ne olur?

• İller arası aile birliği: Boş kontenjanların tamamını tercih edip atanamayanlar için, uygun şartlarda Bakanlık ikinizin de aile birliğini sağlayabileceği bir il için çalışma yapar. Başvuru formundaki ilgili beyan işaretlenmelidir.
• İller arası sağlık mazereti: Formdaki “sağlık mazeretinin giderilebileceği, Bakanlıkça belirlenecek bir ile yer değişikliğimin yapılmasını istiyorum” beyanı işaretlenirse Bakanlıkça değerlendirme yapılır. Eşler birlikte değerlendirilir.
• Aylıksız izin: Hizmet puanı ya da norm kadro yetersizliği nedeniyle mazerete bağlı iller arası yer değiştirme isteği karşılanamayan kadrolu öğretmenler, istedikleri yere atanmaya hak kazanıncaya kadar, en fazla 3 yıl aylıksız izinli sayılmayı isteyebilir. Bunun için size sunulan tercihlerin tamamını kullanmış olmanız ve her dönemde mazeretinizin devam ettiğini belgelemeniz gerekir. (Yönetmelik madde 37)

Sık sorulan sorular

Kaynaklar

• Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretmenlerin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği, Resmî Gazete, 9 Ocak 2026, sayı 33132, madde 29, 31, 37 ve 39
• MEB Personel Genel Müdürlüğü, 2026 Yılı Yaz Tatili Öğretmenlerin Mazerete Bağlı Yer Değiştirme Duyurusu (İller Arası), Duyuru No: 1240260811
• MEB Personel Genel Müdürlüğü, 2026 Yılı Yaz Tatili Öğretmenlerin İl İçi Mazerete Bağlı Yer Değiştirme Duyurusu, Duyuru No: 1240260805
• MEB, 2026 Yılı Öğretmen Yer Değiştirme Takvimi ve 27 Temmuz 2026 tarihli duyuru, personel.meb.gov.tr

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Güncel ve bağlayıcı bilgi için MEB’in resmî duyurularına ve il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne başvurun.

Atama ve Yer Değiştirme Merkezi’ne dön